آرمین حیدریان، پژوهشگر تاریخ و فرهنگ ایران، در گفت‌وگو با خبرنگار میراث‌آریا، با تشریح جایگاه تاریخ شفاهی در مطالعات تاریخی اظهار کرد: تاریخ، مطالعه و تفسیر گذشته انسان‌ها و جوامع بر پایه شواهد تاریخی است و در کنار بررسی تحولات سیاسی، اقتصادی و فرهنگی، شناخت زندگی روزمره، روابط اجتماعی و شیوه زیست جوامع را نیز دربرمی‌گیرد.

او افزود: بازسازی و فهم گذشته مستلزم بهره‌گیری از منابع متنوعی همچون اسناد مکتوب، روایت‌های شفاهی، تصاویر و آثار تاریخی است. در این میان، تاریخ شفاهی از طریق مصاحبه با افرادی که رویدادی را تجربه کرده‌اند یا از آن آگاهی دارند، امکان ثبت، بررسی و تحلیل روایت‌های تاریخی را فراهم می‌کند.

حیدریان با تاکید بر اینکه تاریخ شفاهی را نباید به گردآوری خاطرات تقلیل داد، تصریح کرد: این روش پژوهشی فرصتی برای شناخت عمیق‌تر تجربه‌های انسانی و ثبت اطلاعات و روایت‌هایی است که ممکن است در اسناد رسمی و منابع مکتوب انعکاس نیافته باشند. از این منظر، تاریخ شفاهی می‌تواند در تکمیل شناخت تاریخی و بازنمایی ابعاد کمتر دیده‌شده زندگی اجتماعی و فرهنگی نقش مؤثری ایفا کند.

این پژوهشگر تاریخ و فرهنگ ایران با اشاره به گونه‌های مختلف تاریخ شفاهی ادامه داد: تاریخ شفاهی محلی، زندگی‌نامه‌ای، رویدادمحور و اجتماعی و فرهنگی، از مهم‌ترین گونه‌های این حوزه به شمار می‌روند که با وجود تفاوت در موضوع و رویکرد، گاه با یکدیگر هم‌پوشانی دارند.

او خاطرنشان کرد: تاریخ شفاهی محلی بر گذشته شهرها، روستاها و محله‌ها تمرکز دارد؛ درحالی‌که تاریخ شفاهی اجتماعی و فرهنگی، آداب‌ورسوم، باورها، آیین‌ها و روایت‌های بومی را بررسی می‌کند. ثبت و تحلیل این روایت‌ها می‌تواند به شناخت دقیق‌تر حافظه تاریخی جوامع و مستندسازی ابعاد کمتر ثبت‌شده میراث‌فرهنگی کمک کند.

انتهای پیام/